Hamilelik ve laktoz duyarlılığı

Laktoz, bağırsakta laktaz enzimi tarafından parcalanan süt şekerine verilen isimdir. Laktaz ince bağırsak hücreleri tarafından üretilir ve eksikliği durumunda laktoz bağırsakta parçalanamaz ve emilimi yapılamayarak kana karışamaz. Bu duruma laktoz intoleransı denir, yani vücut laktoz adı verilen süt şekerini tolare edemez.

Temel anlamda laktoz intoleransı süt yada süt ile üretilmiş ürünleri sindirmede güçlük çekmek yada sindirememek anlamına gelir. Laktaz ince bağırsak yüzeyinde bulunur. Bu enzimin seviyesi doğumda en yüksek iken yaklaşık 2 yaşından itibaren zamanla azalır. Genetik geçiş gösteren laktaz eksikliği de mevcuttur, ancak bu çok nadir görülen bir durumdur, ayrıca bazı sindirim sistemi hastalıklarıda bağırsak mukozasını bozarak laktaz eksikliğine neden olabilir.

Ne gibi problemlere sebep olur?

Eğer bağırsaklarda laktaz aktivetisi yoksa veya düşükse gaz ve şişkinlik başta olmak üzere ishal, bulantı gibi bazı sindirim sistemi yakınmalarına yol açar. Bu yakınmalar laktoz içeren (süt, yoğurt, peynir, margarin, bazı hazır gıdalar, tereyağ, süttozu, bazı ekmek türleri ve hamur ürünlerive çikolata) besinleri aldıktan 30 ile 120 dakika sonra ortaya çıkar.

Hamileliğin laktoz metabolizması üzerindeki etkisi sabit değildir. Her kişide farklı durumlar ortaya çıkabilir. Daha önceden sorun yaşamadığı halde hamilelik sırasında sütü sindirmede güçlük yaşamaya başlayan kişiler olduğu gibi tam tersi şekilde laktoz intoleransının hamilelikte daha iyiye gittiğini bildiren kadınlar da vardır. Burada önemli olan rahatsızlığının nedeninin laktoz metabolizmasında ortaya çıkan bir sorun mu yoksa gebeliğe bağlı diğer sindirim sorunları mı olduğunun ayrımının doğru yapılmasıdır. 1996 yılında yapılan bir araştırmada laktoz intoleransı olan kadınların hamileliklerinin son dönemlerinde laktozu hamilelik öncesi döneme göre daha kolay tolere ettikleri, doğumdan bir süre sonra ise durumun eski haline döndüğü saptanmıştır. nedeni tam olarak bilinmeyen bu durumun olası nedenleri arasında barsak hareketlerinin yavaşlaması ve dolayısı ile laktozun barsaktan geçiş süresinin uzaması ile barsaklardaki bakterilerin yüksek laktoz alımına gösterdikleri uyum olabileceği ileri sürülmüştür.

Ne yapmalıyım?

Eğer laktoz intoleransı nedeni ile süt içemiyorsanız endişelenmeyin. Hamilelikte süt önemli bir kalsiyum kaynağı olmakla birlikte kalsiyum almak için tek yöntem değildir. Diğer pekçok yol ile vücudunuzun ve bebeğinizin gerek duyduğu kalsiyumu alabilirsiniz.

Sütü az miktarlarda içmeye çalışın. Laktoz intoleransı olan pekçok insan bir seferde yarım bardak ya da daha az sütü tolere edebilmektedir. Günde 3-4 defa azar azar içmeyi deneyin

Piyasada satılan laktazlı ya da laktozu azaltılmış sütleri içmeyi deneyin. Light süt içtiğinizde yeterli kalsiyumu alırken hem gereksiz yağ almamış olursunuz hem de daha kolay sindirebilirsiniz.

Sütü yemeklerle birlikte içmeyi deneyin. Genelde yemekle birlikte alınan süt daha kolay sindirilir.

Bakterilerle fermente edilmiş yoğurt, beyaz peynir gibi süt ürünleri süte göre çok daha kolay sindirilir.

Kalsiyum ile desteklemiş meyve suları içebilirsiniz.

Tüm bu yöntemlerin başarısız olması durumunda ise kalsiyum içeren vitaminler kullanabilirsiniz.